Bodrum’daki en kritik doğal alanlardan biri olan Ortakent Mahallesi’nde “inadına yapılaşma” ısrarı bir kez daha yargı duvarına çarptı. Danıştay 6. Dairesi’nin daha önce “bölgenin nefes alma alanı” diyerek iki kez kesin olarak iptal ettiği düzenlemeler,
Bodrum’daki en kritik doğal alanlardan biri olan Ortakent Mahallesi’nde “inadına yapılaşma” ısrarı bir kez daha yargı duvarına çarptı. Danıştay 6. Dairesi’nin daha önce “bölgenin nefes alma alanı” diyerek iki kez kesin olarak iptal ettiği düzenlemeler, 9 Ağustos 2026 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı ile yeniden ısıtılarak yürürlüğe sokuldu. Doğal dokuyu “atıl alan” ilan edip yapılaşmaya açan Bodrum Ortakent imar planı değişikliğine karşı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB), yürütmenin durdurulması ve iptal istemiyle üçüncü kez dava açtı.
Editör: Selda Öztürk
Türkiye’nin gözde turizm ve yaşam merkezi Bodrum’da, kamu yararı ile yapılaşma baskısı arasındaki bilek güreşi yeniden mahkeme koridorlarına taşındı. Muğla’nın Bodrum ilçesine bağlı Ortakent Mahallesi sınırları içerisinde yer alan ve bölgenin betonlaşmaya karşı direnen nadir doğal alanlarından biri olan taşınmazlar için hazırlanan imar planları, hukuk ve şehircilik ilkeleri açısından tartışma yaratan bir ısrarın sembolü haline geldi.
9 Ağustos 2026 tarihli ve 33335 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 11582 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile onaylanan ve 21 Ağustos 2026 tarihinde askıya çıkarılan yeni planlar, bölgede yaşayan yurttaşların ve meslek odalarının tepkisini çekti. Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından hazırlanan 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı, 1/5.000 ölçekli Koruma Amaçlı Nazım İmar Planı ve 1/1.000 ölçekli Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planı’nın yürütmesinin durdurulması ve tamamen iptal edilmesi talebiyle Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) tarafından 29 Eylül 2026 tarihinde bir kez daha dava açıldı.
Peki, yüksek yargının defalarca “hukuka aykırı” bulduğu bir projede neden ısrar ediliyor? Bodrum’un nefes borusu niteliğindeki bu araziler neden ısrarla imara açılmak isteniyor?
Meselenin geçmişi, idarenin yargı kararlarına yaklaşımını gözler önüne seren çarpıcı bir kronolojiye dayanıyor. TMMOB, aynı planlama alanına ilişkin olarak 2020 ve 2021 yıllarında hazırlanan ve neredeyse birebir aynı içeriğe sahip olan imar planlarına karşı daha önce de iki ayrı iptal davası açmıştı.
Bu davaları inceleyen Danıştay 6. Dairesi, şehircilik tarihi ve çevre hukuku açısından ders niteliğinde kararlara imza attı. Yüksek Mahkeme, Ortakent’teki söz konusu bölgenin civar yerleşimler itibarıyla hayati bir “nefes alma alanı” olarak ayrıldığını tescilledi. Bu alanın yerleşime ve yoğun yapılaşmaya açılmasının geri dönülemez bir ekolojik ve kentsel tahribat yaratacağını bilimsel ve hukuki gerekçelerle ortaya koyan Danıştay 6. Dairesi, dava konusu planları iptal etti ve bu iptal kararları kesinleşti.
Ancak hukuk devletinde “kesinleşmiş mahkeme kararı” anlamına gelen bu tablo, sahadaki uygulamaları durdurmaya yetmedi. Davalı konumundaki Özelleştirme İdaresi Başkanlığı ve Cumhurbaşkanlığı, yüksek yargının iptal gerekçelerini ortadan kaldırmayan, önceki iptal edilmiş metinlerle benzer içerikteki planları üçüncü kez onaylayarak yürürlüğe koydu.
Yeni planlama sürecinde idarenin sığındığı en dikkat çekici argüman ise bölgenin “atıl” olduğu iddiası oldu. Mahkeme kararları sonrasında plansız kalan ve doğal niteliğiyle korunması gereken arazi, “atıl durumda bulunduğu” gerekçesiyle yeniden yapılaşma kapsamına alındı ve onaylanan yeni plana dayalı olarak sahada fiili uygulamalar gerçekleştirilmeye başlandı.
Doğa koruma ve kent hukuku uzmanlarının en çok tepki gösterdiği nokta da tam olarak bu “atıl alan” tanımlaması oldu. Bir kentin akciğeri görevini gören, çevresindeki yoğun yapılaşmanın ortasında ekolojik dengeyi sağlayan ve afet anlarında hayati önem taşıyan açık alanların, üzerinde bina olmadığı için “atıl” yani “işlevsiz ve boş” sayılması, kamu yararı kavramının nasıl tersyüz edildiğini bir kez daha gündeme getirdi.
TMMOB hukukçuları ve şehir plancıları tarafından hazırlanan kapsamlı dava dilekçesinde, idarenin “atıl alan” yaklaşımına sert bir dille yanıt verildi. Hem doğanın kendi döngüsünü koruması hem de insanlığın sağlıklı bir çevrede yaşamını sürdürebilmesi için yapılaşmamış alanların varlığının zorunlu olduğu hatırlatılan dilekçede, koruma altındaki doğal alanların “atıl” olarak yaftalanmasının hiçbir şekilde kamu yararına olamayacağı vurgulandı.
TMMOB’nin yargıya sunduğu dava dilekçesinde yer alan ifadeler, Türkiye’deki imar ve özelleştirme politikalarına yönelik tarihi bir manifesto niteliği taşıyor. Dilekçede, her doğal boşluğu “atıl” olarak adlandırıp bunu bir “yapılaşma fırsatı” şeklinde değerlendirmenin, evrensel şehircilik ve planlama ilke ve esasları çerçevesinde hiçbir karşılığı bulunmadığı açıkça ifade edildi.
Dava dilekçesinin sonuç bölümünde, Anayasa’nın ve İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun emredici hükümlerine rağmen Danıştay kararlarının gereğinin yerine getirilmediğine dikkat çekildi. Hukuka aykırılığı kesinleşmiş yargı kararlarıyla tescillenen düzenlemelere dayalı uygulamalara derhal son verilmesi gerekirken, davalı idarenin yeni plan değişiklikleriyle mahkemenin iptal kararlarını işlevsiz kılmaya çalıştığı belirtildi.
İdarenin, Danıştay Dairesi kararlarında hukuka aykırılığı açıkça ortaya konan ve iptal edilen kullanımlara ve bu kullanımlara dayalı inşaat faaliyetlerine “hukuki geçerlilik tanıyacak” şekilde planlar yaptığı vurgulanan başvuruda, 9 Ağustos 2026 onaylı 1/100.000, 1/5.000 ve 1/1.000 ölçekli planların öncelikle yürütmesinin durdurulması ve ardından tamamen iptali talep edildi.
Bodrum kamuoyu, çevre örgütleri ve bölge sakinleri şimdi yüksek yargıdan çıkacak yeni kararı bekliyor. Ortakent’in kalan son nefes alma alanlarının betonlaşmaya teslim edilip edilmeyeceği, yargının kendi kesinleşmiş kararlarına sahip çıkıp çıkmayacağıyla doğrudan bağlantılı olarak önümüzdeki günlerde netlik kazanacak.
Yorum Yap