Akyaka’nın mimari kimliğinde iz bırakan Nail Çakırhan ile Türkiye’nin öncü arkeologlarından Halet Çambel, Akyaka Gün Batımı Konseri’nde anıldı.
Akyaka’nın mimari kimliğinde iz bırakan Nail Çakırhan ile Türkiye’nin öncü arkeologlarından Halet Çambel, Akyaka Gün Batımı Konseri’nde anıldı. Muğla Büyükşehir Belediyesi Senfoni Orkestrası ve Altera Ensemble’ın sahne aldığı buluşma, iki ismin kültür ve sanatla örülü yaşamlarını yeniden gündeme taşıdı.
Biri mimarlık eğitimi almadan tasarladığı evle uluslararası mimarlık ödülü kazandı. Diğeri Anadolu’nun geçmişini gün yüzüne çıkarırken, tarihî eserlerin doğal çevresiyle birlikte korunması için çalıştı. Nail Çakırhan ve Halet Çambel’in yolları, ortak yaşamlarının yanı sıra kültürel mirasa sahip çıkma düşüncesinde de birleşti. Akyaka, 10 Ekim 2026 Cumartesi günü bu iki ismi müzikle andı.
Muğla Büyükşehir Belediyesi ile Ula Belediyesi iş birliğinde gerçekleştirilen Akyaka Gün Batımı Konseri – Halet Çambel ve Nail Çakırhan Anma Konseri, Akyaka Pazar Yeri’nde düzenlendi. Yoğun katılımın olduğu etkinlikte, Muğla Büyükşehir Belediyesi Senfoni Orkestrası ile Altera Ensemble müzikseverlerle buluştu.
Konsere Ula Belediye Başkanı Mehmet Canel, Muğla Büyükşehir Belediyesi Genel Koordinatörü Durmuş Ali Öztürk ve çok sayıda vatandaş katıldı. Akyaka’nın kültürel ve mimari kimliğine katkı sunan iki ismin anısını yaşatmak için düzenlenen etkinlik, yerel yönetimleri, sanatçıları ve dinleyicileri aynı programda bir araya getirdi.
Şef Tolga Taviş yönetimindeki konserde, orkestranın yanı sıra farklı enstrümanlarıyla sanatçılar sahne aldı. Soprano Zibelhan Dağdelen ve piyanist Suzan Sayın’ın yer aldığı programda, akordiyonda M. Reşat Güner, viyolonselde Simge Keskin, kemanda Ahmet Eren dinleyicilerle buluştu.
Kontrbas sanatçısı Bora Çamoğlu, ney sanatçısı Yavuz Akalın ve gitar sanatçısı Ege Tokatlı da konserin kadrosundaydı. Muğla Büyükşehir Belediyesi Senfoni Orkestrası Başkemancısı Diğdem Güvenç’in de sahne aldığı etkinlik, insan sesiyle yaylı, tuşlu ve üflemeli çalgıları aynı buluşmada bir araya getirdi.
Programın merkezinde ise anılan iki ismin Akyaka’yla kurduğu bağ vardı. Çambel ve Çakırhan’ın adlarını taşıyan konser, dinleyicilerin karşısına aynı zamanda bilimden mimarlığa uzanan bir yaşam öyküsünü çıkardı.
Nail Çakırhan’ın hikâyesinin en dikkat çekici duraklarından biri, Akyaka’da kendisi ve eşi Halet Çambel için tasarladığı evdi. Gazetecilik ve şairlikten gelen Çakırhan, herhangi bir mimarlık eğitimi almamıştı. Yapı üretimine ilgisi, arkeolog eşinin saha çalışmalarına eşlik ettiği yıllarda gelişti.
Ağa Han Kalkınma Ağı’nın proje kaydına göre Çakırhan, inşaat çalışmalarında edindiği deneyimin ardından annesinin geleneksel evini iki yerel marangoz ustasının yardımıyla onardı. Burada öğrendiği yöntemleri, kendi evini oluştururken kullandı. Böylece yerel ustalık bilgisi, onun tasarım anlayışının doğrudan bir parçası oldu.
Yapımı 1971’de tamamlanan Akyaka’daki ev, 1983’te Ağa Han Mimarlık Ödülü aldı. Çakırhan’ın yerel yapı geleneğinden beslenen yaklaşımı, uluslararası ölçekte karşılık buldu. Akyaka’da anılan ismin arkasında, bir evden başlayarak mimarlık dünyasının dikkatini çeken bu sıra dışı yolculuk bulunuyordu.
Halet Çambel’in bıraktığı mirasın önemli duraklarından biri ise Osmaniye’deki Karatepe-Aslantaş’tı. Türkiye’nin öncü arkeologları arasında yer alan Çambel, burada yürüttüğü çalışmalarla arkeolojik buluntuların korunmasına ve alanın geleceğe taşınmasına katkı sağladı.
Kültür ve Turizm Bakanlığı, Karatepe-Aslantaş’ın önemini anlatırken Çambel’in koruma çalışmalarına özellikle dikkat çekiyor. Heykel ve kabartmaların korunması, koruyucu çatı uygulamaları ve arkeolojik alanın çevresindeki doğal ormanla birlikte değerlendirilmesi, bu yaklaşımın temel unsurları arasında yer alıyor.
Bu çalışmaların odağında, tarihî eserleri bulundukları çevreden koparmadan yaşatmak vardı. Çambel’in bilimsel çalışmaları böylece kazı alanının sınırlarını aşarak doğa ile kültürün birlikte korunması düşüncesine uzandı.
Çambel’in yaşamında arkeoloji kadar dikkat çekici başka bir sayfa daha bulunuyordu: spor. Halet Çambel, Suat Fetgeri Aşeni ile birlikte 1936 Berlin Olimpiyatları’nda eskrim dalında Türkiye’yi temsil etti. İki sporcu, olimpiyatlara katılan ilk Türk kadın sporcular olarak tarihe geçti.
Bilimsel çalışmalarıyla tanınan Çambel’in bu yönü, yaşam öyküsünün farklı alanlardaki öncülüğünü de ortaya koyuyor. Akyaka’da anılan isim, arkeolojideki birikiminin yanında Türkiye’nin kadın spor tarihindeki yeriyle de hatırlanıyor.
Çakırhan’ın geleneksel yapı ustalığına dayanan üretimiyle Çambel’in arkeolojik mirası koruma çalışmaları, farklı alanlardan aynı soruya uzanıyordu: Geçmişten kalan değerler geleceğe nasıl taşınır?
Akyaka Pazar Yeri’ndeki konser, bu iki yaşamın hatırlanmasına vesile oldu. Muğla Büyükşehir Belediyesi ve Ula Belediyesi’nin ortaklaşa düzenlediği buluşmada müzik, Akyaka’nın kültürel hafızasına açılan bir kapıya dönüştü. Gün batımında bir araya gelen dinleyiciler, eserleri ve çalışmalarıyla iz bırakan Halet Çambel ile Nail Çakırhan’ı aynı sahnenin etrafında andı.
Yorum Yap